KUALA LUMPUR – Sekurang-kurangnya 55 rakyat Malaysia masih belum dapat dihubungi susulan bencana banjir besar dan tanah runtuh yang melanda kawasan sempadan Nepal-Tibet sejak Rabu, 26 Ogos, ketika operasi mencari dan menyelamat (SAR) masih giat dijalankan.
Menurut Kementerian Luar (Wisma Putra), dua daripada 57 rakyat Malaysia yang sebelum ini dilaporkan tidak dapat dikesan telah berjaya dihubungi dan disahkan selamat, manakala 55 lagi masih belum dapat dihubungi setakat perkembangan terkini.
Dalam perkembangan berasingan, seramai 72 rakyat Malaysia yang berada di Darchen, Tibet, China telah disahkan selamat dan kini menerima bantuan konsular daripada Kedutaan Malaysia di Beijing.
Bagaimanapun, 36 lagi rakyat Malaysia di beberapa kawasan terjejas di China dilaporkan masih belum dapat dihubungi berikutan gangguan telekomunikasi.
Apa sebenarnya berlaku di Nepal?
Bencana itu berlaku pada pagi 26 Ogos apabila sebahagian glasier di kawasan pergunungan berhampiran sempadan China-Nepal runtuh, membawa bersama ais, batu dan lumpur dalam jumlah besar.
Runtuhan tersebut dipercayai menyebabkan aliran Sungai Lhende Khola tersekat sebelum limpahan air dan bahan runtuhan bergerak deras ke sistem Sungai Bhote Koshi dan seterusnya Sungai Trishuli di Nepal.
Daerah Rasuwa antara kawasan yang paling teruk terjejas, termasuk penempatan seperti Timure dan Syapru Besi.
Paras air sungai dilaporkan meningkat sehingga kira-kira sembilan meter dalam tempoh hanya 30 minit, menyebabkan rumah, jalan raya, jambatan, kenderaan dan pelbagai infrastruktur dihanyutkan.
Kejadian itu pada awalnya dikaitkan dengan kemungkinan gempa bumi. Bagaimanapun, analisis seismik kemudian menunjukkan gegaran yang direkodkan berpunca daripada runtuhan ais dan batu itu sendiri, bukannya gempa bumi.
Bencana tersebut kini menjadi antara tragedi banjir paling dahsyat di rantau Himalaya dalam beberapa tahun kebelakangan ini.
Laporan terkini menunjukkan angka kematian di Nepal dan Tibet telah melebihi 600 orang, dengan sekurang-kurangnya 633 kematian dilaporkan, termasuk 626 di Nepal dan tujuh di Tibet.
Hampir 3,000 orang pula masih dilaporkan hilang.
Angka berkenaan masih boleh berubah berikutan operasi mencari mangsa dan proses mengenal pasti mayat yang masih berlangsung.
Lebih 3,700 orang telah diselamatkan di Nepal, namun operasi berdepan pelbagai cabaran termasuk lumpur tebal, kerosakan jalan dan jambatan serta keadaan cuaca yang tidak menentu.
Siapa rakyat Malaysia yang terlibat?
Antara rakyat Malaysia yang dilaporkan berada di kawasan terjejas ialah kumpulan pelancong dan pendaki yang melakukan perjalanan di kawasan Himalaya.
Pada peringkat awal, Nepal Tourism Board melaporkan 17 rakyat Malaysia antara ratusan warga asing yang gagal dihubungi selepas banjir melanda daerah Rasuwa.
Jumlah tersebut kemudiannya berubah selepas Wisma Putra menerima maklumat daripada keluarga, agensi pelancongan dan pihak berkuasa Nepal.
Nepal Police turut menerbitkan senarai awal individu yang hilang, termasuk 23 rakyat Malaysia terdiri daripada lapan wanita dan 15 lelaki.
Perbezaan angka antara senarai pihak Nepal dan angka Wisma Putra menunjukkan proses pengesahan identiti serta maklumat mengenai keberadaan individu masih dijalankan.
Antara rakyat Malaysia yang diketahui berada dalam perjalanan ke kawasan Everest Base Camp ialah sekumpulan 10 rakyat Malaysia, termasuk dua pegawai Jabatan Bomba dan Penyelamat Malaysia (JBPM) yang dilaporkan masih gagal dihubungi pada peringkat awal.
Dalam pada itu, kumpulan pendaki Malaysia di Annapurna Base Camp (ABC) dilaporkan selamat kerana kawasan tersebut jauh daripada laluan bencana di Langtang Valley.
Keluarga rakyat Malaysia masih menunggu jawapan
Keadaan itu menyebabkan keluarga rakyat Malaysia yang berada di Nepal berada dalam kebimbangan, terutama apabila gangguan komunikasi dan kerosakan infrastruktur menyukarkan usaha mengesan mereka.
Beberapa keluarga tampil memohon maklumat lebih jelas mengenai nasib ahli keluarga yang masih belum dapat dihubungi.
Ada antara mereka yang tidak mengetahui sama ada individu terbabit masih berada di Nepal, telah berpindah ke lokasi selamat atau berada di kawasan yang terputus hubungan.
Keluarga terbabit kini menunggu kepastian daripada pihak berkuasa Nepal dan Malaysia berhubung keadaan ahli keluarga masing-masing.
Wisma Putra kini mengaktifkan bilik operasi selama 24 jam sehari bagi menyelaras maklumat, membantu rakyat Malaysia yang terjejas dan menyalurkan perkembangan kepada keluarga.
Kementerian Luar turut bekerjasama dengan Kedutaan Malaysia di Kathmandu, pihak berkuasa Nepal, Kementerian Luar Nepal, Nepal Tourism Board, agensi pelancongan serta pengendali perjalanan bagi mengesahkan status rakyat Malaysia.
Seorang pegawai dari Suruhanjaya Tinggi Malaysia di Dhaka turut dihantar ke Kathmandu bagi membantu operasi dan penyelarasan maklumat.
Wisma Putra menegaskan setiap maklumat perlu disemak silang bagi mengelakkan pertindihan atau penyebaran laporan yang tidak tepat.
Malaysia mungkin hantar pasukan penyelamat
Malaysia turut bersedia memberikan bantuan kepada Nepal susulan bencana berkenaan.
Kerajaan sedang menyelaras kemungkinan penghantaran Pasukan Khas Malaysia (SMART) untuk membantu operasi mencari dan menyelamat, selain mempertimbangkan bantuan kewangan kepada Nepal.
Perdana Menteri Datuk Seri Anwar Ibrahim sebelum ini berkata bantuan boleh diberikan dalam bentuk kewangan atau penghantaran anggota penyelamat, bergantung kepada keperluan serta penyelarasan dengan kerajaan Nepal.
Mengapa operasi menyelamat begitu sukar?
Antara cabaran utama ialah kerosakan besar terhadap jaringan pengangkutan dan komunikasi.
Jalan raya serta jambatan di kawasan bencana rosak atau dihanyutkan, manakala gangguan elektrik dan telekomunikasi menyebabkan pihak berkuasa sukar menghubungi individu yang berada di kawasan terjejas.
Keadaan muka bumi Himalaya yang bergunung-ganang turut menyukarkan pasukan penyelamat untuk memasuki lokasi tertentu.
Selain itu, satu atau lebih tasik sementara terbentuk akibat runtuhan glasier dan bahan runtuhan yang menyekat aliran air.
Pihak berkuasa Nepal masih memantau keadaan berkenaan kerana peningkatan paras air berpotensi mencetuskan banjir susulan.
Adakah rakyat Malaysia di Nepal perlu panik?
Tidak semua rakyat Malaysia di Nepal terjejas.
Sebahagian pelancong dan pendaki Malaysia berada di kawasan yang jauh daripada laluan banjir.
Kumpulan di Annapurna Base Camp, misalnya, telah melaporkan keadaan mereka selamat.
Namun, rakyat Malaysia yang berada di kawasan Nepal utara, khususnya sekitar Rasuwa, Langtang dan laluan ke kawasan Tibet, dinasihatkan supaya mengikuti arahan pihak berkuasa tempatan dan tidak bergerak ke kawasan berisiko.
Bagi rakyat Malaysia yang mempunyai ahli keluarga atau kenalan di kawasan terjejas, orang ramai dinasihatkan supaya tidak bergantung kepada hantaran media sosial yang belum disahkan.
Wisma Putra meminta maklumat berkaitan disalurkan melalui saluran rasmi, termasuk nama penuh, nombor pasport, jadual perjalanan, lokasi terakhir diketahui dan nombor telefon yang boleh dihubungi.
Orang ramai boleh menghubungi Bilik Operasi Wisma Putra di +603-8887 4570 atau melalui e-mel dutyofficer@kln.gov.my untuk mendapatkan bantuan dan menyampaikan maklumat berkaitan rakyat Malaysia yang terjejas.
Buat masa ini, 55 rakyat Malaysia di Nepal masih belum dapat dihubungi, manakala 72 rakyat Malaysia di Darchen, China telah disahkan selamat. Status 36 rakyat Malaysia lain di kawasan terjejas di China pula masih dalam proses pengesahan.
Dengan operasi SAR yang masih berlangsung dan angka korban serta kehilangan yang terus berubah, pihak berkuasa Malaysia dan Nepal masih berusaha mendapatkan gambaran sebenar mengenai nasib setiap rakyat Malaysia yang terjejas.
Rakyat Malaysia yang mempunyai ahli keluarga di Nepal disaran mendapatkan maklumat terus daripada Wisma Putra dan tidak menyebarkan nama, gambar atau dakwaan mengenai mangsa sebelum status mereka disahkan secara rasmi.